المسعودي ( مترجم : م . ابو القاسم پاينده )
137
التنبيه والإشراف ( فارسي )
شد و ششصد و سى اسقف در آنجا فراهم شدند . از انجمن سوم كه دويست اسقف در شهر افسوس فراهم شدند تا اين انجمن بيست و يك سال فاصله بود . در اين انجمن يعقوبيان با ديگر نصارى اختلاف كردند و از آنها جدا شدند . و ما در كتاب اخبار الزمان و من ابادة الحدثان من الامم الماضية و الاجيال الخالية و الامم الداثره ضمن اخبار ملوك روم و طبقات و سرگذشت آنها ، خبر يعقوب بردعى انطاكى و بقولى حرانى را كه شاگرد سورس بود و اينكه چگونه پيروان مقالهء ديسقرس به يعقوبيان پيوستند و يعقوبى شدند با حكايت سوارى همه را آنجا آوردهايم . در كتاب فنون المعارف و ما جرى فى الدهور السوالف نيز ضمن اخبار ملوك نصرانى روم ، هنگام سخن از اين مرقيان و سنهودسى كه در ايام وى بود ، از مسائل مورد اتفاق و مورد اختلاف فرقهء ملكانى و نسطورى و يعقوبى دربارهء اقانيم و جوهر و غيره و دلايلى كه هر يك آوردهاند بطور مشروح سخن آورده و گفتهء فرقهء اريوسى و مارونى و بيلقانى را كه مخالف فرقههاى مذكور بودهاند يادكردهايم ( بيلقانى مذهبى است كه بولس شمشاطى كه از جملهء بطريركان قديم انطاكيه بود پديد آورده است . اين مذهب ما بين مذهب نصارى و مجوس و ثنويان است و طرفدار تعظيم و عبادت اقسام نور است . ) در اين كتاب فقط شمهاى نقل مىكنيم كه نمونهء كتابهاى سابق ما باشد . يعقوبيان دو كرسى دارند كه سومى ندارد : يكى در انطاكيه است و ديگرى در مصر . غالب نصاراى مصر از قبط و غيره در فسطاط و ديگر ولايتها و نواحى مجاور نوبه و احابش از فرقهء يعقوبىاند و چندان فراوانند كه شمارشان نتوان كرد . محل بطريرك آنها ديرى بنام ابو مقار در ناحيهء اسكندريه است . نصاراى ملكانى و نسطورى در مصر بسيار كمند . بجز انطاكيه و مصر يعقوبيان در ولايتهاى ديگر نيز اسقف و